Aanpassing van en onderzoek naar de inzetbaarheid van de vragenlijst ‘Impact TOS op kinderen / jongeren’ in een schoolse context bij ééntalig en meertalig opgevoede kinderen (ITOS-R)

Een taalontwikkelingsstoornis (TOS) is de meest voorkomende ontwikkelingsstoornis bij jonge kinderen. Het wordt omschreven als een neurobiologische aandoening die alle aspecten en modaliteiten van taalvaardigheid kan beïnvloeden. Ondanks deze impact wordt de invloed op dagelijks functioneren vaak over het hoofd gezien. Een brede benadering van TOS vanuit een neuropsychologische invalshoek is daarom belangrijk.

In de klas vertonen leerlingen met een TOS vaak storend gedrag, mogelijk als gevolg van gevoelens van machteloosheid. Problemen met executieve functies zijn ook frequent bij deze kinderen, mogelijk veroorzaakt door een trage informatieverwerking en onvoldoende functioneren van innerlijke taal. Internationale studies hebben de relatie tussen executieve functies en TOS onderzocht.

Kinderen met een TOS hebben vaak lagere scores op Quality of Life (QoL) vragenlijsten, maar psychotherapie en aangepast onderwijs kunnen hun QoL verbeteren. Om de impact van TOS te meten, is de vragenlijst ‘Impact TOS op kind / jongere’ ontwikkeld. Nu wordt deze vragenlijst ingezet binnen een schoolse context voor kinderen met een TOS uit lage SES- en/of multiculturele/meertalige achtergronden, met de focus op sociaal-emotioneel en executief functioneren.

Het doel is om leerkrachten en ondersteuners concrete handvaten te bieden voor begeleiding, met meer geïndividualiseerde doelen voor psycho-educatie en betere ondersteuning van leerlingen met een TOS.