Overgang Basis – Secundair Onderwijs: perspectief van leerlingen en ouders & eerste stappen richting valorisatie en implementatie
De overgang van het basisonderwijs (BO) naar het secundair onderwijs (SO) is een belangrijke en vaak uitdagende fase in de schoolloopbaan van leerlingen. De overgang brengt veranderingen mee op academisch, sociaal-emotioneel en organisatorisch vlak en vraagt een grotere mate van zelfstandigheid. Voor leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften (SOBn; bijvoorbeeld leerproblemen) kunnen deze uitdagingen extra groot zijn. Zij en hun ouders ervaren regelmatig onzekerheid over de continuïteit van ondersteuning, de informatieoverdracht tussen basis- en secundair onderwijs en de rol die verschillende betrokkenen hierin opnemen. Ook scholen geven aan nood te hebben aan concrete handvatten om deze overgang en informatieoverdracht beter te organiseren.
Dit project wil de overgang van leerlingen met SOBn naar het secundair onderwijs begrijpen, ondersteunen en verbeteren. Daarbij staan de ervaringen, noden, verwachtingen en zorgen van leerlingen en ouders centraal. In een reeds lopend PWO-project worden de ervaringen, noden, verwachtingen en zorgen van onderwijsprofessionals over dit topic reeds in kaart gebracht.
In co-creatie met alle betrokken actoren worden evidence-informed aanbevelingen en praktische overgangsmaterialen ontwikkeld en geïmplementeerd. Vervolgens wordt nagegaan in welke mate deze materialen bruikbaar zijn en bijdragen aan een goede informatieoverdracht en overgang. De onderzoeksresultaten worden vertaald naar duurzame valorisatiematerialen, waaronder een inspiratiegids en reflectietool, met het oog op een brede toepassing binnen het onderwijsveld.
Het project levert zo niet alleen nieuwe kennis op over de ervaringen van leerlingen en ouders, maar ook concrete en haalbare instrumenten voor de onderwijspraktijk. Leerlingen en ouders krijgen meer duidelijkheid en ondersteuning, terwijl scholen, leerondersteuners en schoolexterne hulpverleners handvatten krijgen om samenwerking en informatieoverdracht te versterken. Op die manier draagt het project bij aan een meer afgestemde, inclusieve en kwaliteitsvolle overgang naar het secundair onderwijs.