SCALE: Schoolbrede Aanpakken voor Geletterdheidsonderwijs

In Vlaanderen zijn de lees- en schrijf-vaardigheden van leerlingen in het secundair onderwijs de voorbije decennia sterk gedaald, met toenemende verschillen tussen onderwijsvormen en leerlingengroepen. Geletterdheid - zowel lezen als schrijven - is cruciaal voor academisch succes en
maatschappelijke participatie, maar het onderwijs erin blijft vaak gefragmenteerd: lezen en schrijven worden los van elkaar onderwezen, hoofdzakelijk in taallessen. Onderzoek toont aan dat geïntegreerd lees- en schrijfonderwijs over vakken heen,  gecombineerd met krachtige professionele
ontwikkelingsinitiatieven (PDI), resultaten kan verbeteren. De vertaalslag naar de dagelijkse praktijk blijkt echter moeilijk.
Dit project onderzoekt een dubbele innovatie: (1) een schoolbreed PDI dat collectieve
leraarcapaciteit opbouwt in alle vakken, en (2) doelgerichte integratie van lees- en schrijfonderwijs over de disciplines heen. Met een focus op de eerste twee jaren van het secundair onderwijs wil het project coherente, duurzame praktijken inbedden in een schoolbreed beleid.
Drie onderzoeksdoelstellingen staan centraal: de effecten van de PDI op schoolleiderschap,
schoolcultuur, taalonderwijsbeleid en collectieve leraarseffectiviteit (RO1); op kennis, overtuigingen en didactisch handelen van taalleraren en niet-taalleraren (RO2); en op de rol van procesbegeleiders in het verduurzamen van geïntegreerde lees- en schrijfinstructie over disciplines heen (RO3).
Het onderzoeksdesign combineert systematische literatuurstudies, een cross-sectioneel onderzoek, Q-methodologie en iteratieve interventiestudies, waaronder een piloot- en quasi-experimentele fase.
Door theorie, praktijk en implementatie te verbinden levert het project zowel wetenschappelijke inzichten als concrete kaders op om via valorisatie het geïntegreerd lees- en schrijfonderwijs in Vlaamse secundaire scholen te versterken.