Dramaturgies of Withdrawal: On Gestures of Refusal in Search of More Nourishing Artistic and Institutional Practices
Veel kunstenaars en kunstinstellingen lijken vermoeid. Ze pushen zichzelf om te laveren tussen onstabiele werkomstandigheden, bezuinigingen en voortdurende concurrentie. Men is te moe om zich voor te stellen dat het ook anders zou kunnen zijn.
Deze uitputting leidt ertoe dat kunstenaars, docenten, studenten en kunstwerkers zich (tijdelijk) terugtrekken uit hun werk: ze verlaten hun posities, studies, projecten, dansgezelschappen en theatergroepen. Vaak leidt hun weigering tot het creëren van een andere oplossing: eerlijker, herstellend en voedend. Een oplossing die anders onmogelijk voor te stellen zou zijn gebleven. Als men het pad verlaat, creërt/ ontdekt men een nieuw.
Vanuit dit perspectief is een terugtrekking geen nederlaag, maar een bevestigende, creatieve strategie om nieuwe, meer herstellende manieren van creëren en onderwijzen te bedenken en ermee te experimenteren. Hoe kunnen we leren van de ervaringen van diegenen die beslisten zo niet verder te kunnen? Welke artistieke praktijken scheppen de voorwaarden voor een collectieve georganisserde rust?
Dit onderzoeksvoorstel is een antwoord op de brandende uitputtingskwestie die momenteel niet alleen het kunstenveld, maar de hele samenleving lijkt te overspoelen. We leven in een extractivistische tijd, met aan de ene kant een populistische, autoritaire wending in de politiek en aan de andere kant klimaatverandering en uitsterven. De wereld zoals we die kennen transformeert, de oude gewoontes lijken niet meer te werken, de nieuwe zijn er nog niet. Verhalen van terugtrekking bieden voorwaarden om te oefenen in loslaten, om ruimte te maken voor het nieuwe dat komen gaat. Ze zijn een belofte dat andere, meer herstellende manieren van leven en werken mogelijk zijn.
Eva Brodelet