Mantelzorgvriendelijk werken in ziekenhuiscontext

In Vlaanderen verlenen naar schatting minstens 600.000 mensen een vorm van mantelzorg (Braeckman et al., 2018). In de zorgenquête van het steunpunt Welzijn, Volksgezondheid en Gezin bleek zelfs dat 34% van de Vlaamse bevolking van 18 jaar en ouder mantelzorg verleende in het afgelopen jaar (Bracke et al., 2022). In datzelfde onderzoek zien we dat bijna 70% van de Vlamingen met een hulpnood (omwille van een langdurige ziekte, gezondheidsprobleem of beperking) mantelzorg ontvangt. Deze mantelzorgers nemen een belangrijke rol op in de zorg en ondersteuning voor hun naaste.

Wanneer personen met een zorg- en ondersteuningsnood in het ziekenhuis worden opgenomen, heeft dit ook een impact op de mantelzorger. Sommige Vlaamse ziekenhuizen zetten reeds stappen om de mantelzorgers ook in het ziekenhuis te betrekken en waar mogelijk te ondersteunen. Dit werd eveneens opgenomen als actiepunt in het Vlaams Mantelzorgplan 2022-2024: “Actie 1.2.5: We sensibiliseren professionele zorginstellingen om mantelzorgers te betrekken bij scharniermomenten”.

Niet alleen de mantelzorger heeft de wens om betrokken en aanwezig te zijn in het ziekenhuis, ook de persoon zelf is vaak vragende partij. De mantelzorger vormt de brug tussen de thuissituatie en het ziekenhuis, brengt rust en zorgt voor continuïteit in de zorg. Echter kan de impact op de mantelzorger ook dermate groot zijn, dat het opnemen van zorg te belastend wordt. Een eenzijdige visie op mantelzorgparticipatie waarbij gefocust wordt op het opnemen van zorgtaken is dan juist erg nadelig voor de draagkracht van de mantelzorger.

In dit project onderzoeken we hoe mantelzorgparticipatie in een ziekenhuiscontext optimaal georganiseerd kan worden zodat de meerwaarde voor zowel de patiënt, de mantelzorger als de medewerker zo groot mogelijk is. Daarnaast gaan we na hoe het ziekenhuisinterieur hierin een rol kan spelen.