Ondersteuning cognitief sterk functionerende leerlingen

PROBLEEMSCHETS
Het is de bedoeling dat het M-decreet tijdens deze regeerperiode wordt vervangen door het Leersteundecreet.
Het nieuwe decreet heeft aandacht voor een nieuwe doelgroep van leerlingen: “Doelstelling 4: De leraren herkennen zeer makkelijk lerenden, hoogbegaafden en uitzonderlijk hoogbegaafden en maken het onderwijs ook voor hen voldoende uitdagend.”
(Conceptnota decreet leersteun)
“In overleg met het onderwijsveld wordt er ook een competentieprofiel ontwikkeld, met de expertise waarover een leerondersteuner moet beschikken. Voor het uitbouwen van die expertise denkt men aan netoverschrijdend overleg tussen de leersteuncentra.” (Conceptnota decreet leersteun)

Het leersteundecreet verruimt hiermee de opdracht van de (leer)ondersteuners. Aangezien de expertise van de ondersteuningsnetwerken zich tot heden voornamelijk richtte tot de verschillende types van het buitengewoon onderwijs, dringen er zich vragen op over welke verantwoordelijkheid/plaats in het aangepaste leersteunmodel zij zullen krijgen om scholen ook voor deze nieuwe doelgroep te ondersteunen. Vanuit het PWO-project O2 werd reeds gewerkt rond het functie/competentieprofiel.
- Hoe kijken de ondersteuningsnetwerken naar het nieuwe leersteundecreet en hun rol daarin?
- Op welke manier bereiden de ondersteuningsnetwerken zich voor op de aanpassing van het functieprofiel van de huidige leersteuner?

In de multidisciplinaire ondersteuningspraktijk zijn verschillende netwerken ondertussen al praktijk aan het ontwikkelen en zoekende hoe leerkrachten m.b.t. onderwijs aan cognitief sterk functionerende leerlingen te ondersteunen. Er is natuurlijk al heel wat expertise ontwikkeld rond welk onderwijs kinderen die als hoogbegaafd of cognitief sterk worden beschouwd nodig hebben maar dat betekent niet dat de leerondersteuners er ook in slagen deze expertise naar de klasvloer te brengen, en in te passen in de dagelijkse werking en lesstijl van de leerkracht, en klas- of schoolorganisatie.

Met dit onderzoek willen we, op vraag van de ondersteuningsnetwerken dit ontwikkel- en zoekproces versnellen.

ONDERZOEKSVRAAG
De centrale onderzoeksvraag is: Hoe het onderwijs aan cognitief sterk functionerende leerlingen te ondersteunen als leerondersteuner?

Deelvragen:
a. Welke kennis en knowhow is er binnen de Antwerpse ondersteuningsnetwerken al ontwikkeld?
b. Welke basiskennis en competenties zijn nodig om cognitief sterk functionerende leerlingen te ondersteunen in het regulier onderwijs?
c. Wat zijn de noden en succesfactoren in de leerondersteuning van leerkrachten en leerlingen m.b.t. dit thema.

METHODOLOGIE:
Er wordt een gids voor leerondersteuning ontwikkeld gebaseerd op volgend onderzoeksproces:
- Literatuuronderzoek naar onderwijsondersteuning voor cognitief sterk functionerende leerlingen (aanbod, do’s & don’t’s, experten, …)
- Verzamelen actuele praktijk o.b.v. bevraging 3 Antwerpse ondersteuningsnetwerken
- Kwalitatieve bevraging van de noden en Succesfactoren (deelvraag c) a.d.h.v. 3 focusgroepgesprekken:
o Focusgroep 1 : met ondersteuners
o Focusgroep 2 : ervaringsdeskundigen (ouders en leerlingen)
o Focusgroep 3 : experten in cognitief sterke leerlingen
- Toetsing Gids bij 3 ondersteuningssteams

BEOOGDE RESULTATEN:
- Gids voor leerondersteuning cognitief sterk functionerende leerlingen
- Artikels in werkveldgerichte tijdschriften
- Vormingspakket