Vlaamse hogescholen tellen ruim 31.000 extra studenten op vijf jaar tijd.
Dat is een toename van bijna 22% of evenveel als twee volwaardige hogescholen.
De 13 Vlaamse hogescholen tellen bij de oktobertelling van 2026 samen 174.394 studenten. Dat zijn er 3% meer dan vorig jaar. Op vijf jaar tijd groeide de studentenpopulatie met maar liefst 21,7%, of 31.091 studenten. Dat is evenveel als twee extra gemiddelde Vlaamse hogescholen.
Graduaatsopleidingen blijven groeien: inmiddels meer dan één op de vijf studenten
De sterkste groei is zoals ook vorig jaar, te vinden bij de graduaatsopleidingen. Dit academiejaar volgen 37.012 studenten een graduaatsopleiding, een stijging met 12,6% tegenover vorig jaar. Sinds 2022 groeide hun aantal met maar liefst 82%. Daarmee kiest inmiddels meer dan één op de vijf hogeschoolstudenten voor een graduaatsopleiding.
De groei doet zich in heel Vlaanderen voor, maar is het sterkst in Oost-Vlaanderen (+17,8%) en Antwerpen (+15,3%) in de grotere centrumsteden, waar het aanbod aan graduaatsopleidingen uitgebreider is.
De opleidingen combineren praktijkgericht onderwijs met intensief werkplekleren. Hun aanhoudende groei bevestigt de aantrekkingskracht van deze onderwijsvorm, die nauw aansluit bij de behoeften van de arbeidsmarkt.
STEM groeit met 3,5%, vooral dankzij graduaatsopleidingen
Ook de STEM-opleidingen (Science, Technology, Engineering & Mathematics) blijven groeien. In totaal volgen 37.768 studenten een STEM-opleiding aan een Vlaamse hogeschool, een stijging met 3,5% tegenover vorig jaar. STEM vertegenwoordigt daarmee bijna 22% van de totale studentenpopulatie.
De groei wordt vooral gedragen door de graduaatsopleidingen, waar het aantal STEM-studenten met 11,1% stijgt. Bij de professionele bacheloropleidingen bedraagt die stijging 0,9%.
Een van de sterkere groeiers is het graduaat systeem- en netwerkbeheer (+11,2%). Ook de professionele bachelor biomedische laboratoriumtechnologie trekt meer studenten aan (+4,8%). Niet alle STEM-opleidingen volgen echter dezelfde positieve evolutie. Zo daalt het aantal studenten toegepaste informatica met 10,6% en multimedia en creatieve technologie met 19,7%.
De globale STEM-groei is niettemin een positief signaal, zeker in een arbeidsmarkt waarin de vraag naar technisch en technologisch geschoold talent groot blijft.
Dat steeds meer studenten voor graduaats- en STEM opleidingen kiezen, is bijzonder positief. Tegelijk moeten we aandacht blijven hebben voor de opleidingen en doelgroepen waar de instroom onder druk staat.”
Lerarenopleidingen onder druk
Nog zorgwekkender is de terugval bij de generatiestudenten in de lerarenopleiding. Hun aantal daalt met bijna 15%, van 4.677 naar 3.980 studenten. Tegelijk blijkt hoe belangrijk zij-instromers en studenten met eerdere ervaring in het hoger onderwijs zijn: 58% van de studiestarters in de lerarenopleidingen is geen generatiestudent. Maar ook bij oudere studenten staat de belangstelling onder druk.
Het aantal 25-plussers daalt met 4%, bij de 40-plussers zelfs met 9%.
Tegen de achtergrond van het aanhoudende lerarentekort zijn dit zorgwekkende signalen. Vlaanderen heeft meer leraren nodig, terwijl de instroom in de opleidingen die hen klaarstomen voor het beroep afneemt. De aantrekkelijkheid van het lerarenberoep en de toegankelijkheid van lerarenopleidingen, zowel voor jongeren als voor wie zich later in zijn loopbaan wil heroriënteren, verdienen daarom blijvende aandacht.
De daling van het aantal generatiestudenten, de terugval in de lerarenopleidingen en het afnemende aantal volwassen studenten verdienen onze bijzondere aandacht."
Minder 25-plussers, maar opvallende groei bij verpleegkunde
Ook buiten de lerarenopleidingen zien we een verschuiving in de leeftijdsverdeling. Terwijl het aantal studenten jonger dan 25 jaar met 4% groeit, daalt het aantal studenten van 25 jaar en ouder met 1,9%, tot 29.658 studenten. Het is de eerste daling na verschillende jaren van aanhoudende groei.
Die terugval is evenwel niet overal zichtbaar. Zo stijgt het aantal studenten van 40 jaar en ouder binnen het studiegebied gezondheidszorg met ruim 9%, van 1.020 naar 1.114 studenten. Bij de opleiding verpleegkunde alleen al stijgt deze leeftijdsgroep met 9%, tot 615 studenten. Ook binnen sociaal-agogisch werk groeit het aantal 40-plussers.
Dat toont aan dat bepaalde opleidingen aantrekkelijk blijven voor mensen die later in hun loopbaan een nieuwe professionele richting willen inslaan.
De cijfers vormen tegelijk een aanleiding om het debat over levenslang leren verder te voeren. Daarbij moet rekening worden gehouden met het feit dat levenslang leren zich niet beperkt tot volledige diplomaopleidingen. Ook postgraduaten, microcredentials, navormingen en andere kortere opleidingstrajecten spelen een belangrijke rol en maken geen volledig deel uit van deze oktobertelling.
Internationale groei vlakt af
Ook de internationale studentenpopulatie lijkt een fase van meer gematigde groei in te gaan. De Vlaamse hogescholen tellen 18.030 studenten met een niet-Belgische nationaliteit, goed voor ongeveer 10% van de totale studentenpopulatie.
Daarvan komen 6.906 studenten uit landen buiten de Europese Economische Ruimte (EER). Na de sterke groei van de afgelopen jaren stijgt hun aantal dit jaar met slechts 1,5%.
Opvallend is dat meer dan de helft van deze niet-EER-studenten een Nederlandstalige opleiding volgt. Het gaat om 3.629 studenten, of 52,5% van de groep. Nog eens 3.243 studenten volgen een Engelstalige opleiding.
De cijfers tonen dat de internationale studentenpopulatie de voorbije jaren aanzienlijk groeide, maar dat die stijging zich momenteel minder sterk doorzet.
Groei brengt ook uitdagingen met zich mee
Met ruim 31.000 extra studenten op vijf jaar tijd bewijzen de Vlaamse hogescholen meer dan ooit hun belang voor onze samenleving en arbeidsmarkt. Maar achter die indrukwekkende groei schuilen ook signalen die we ernstig moeten nemen.
We moeten ervoor zorgen dat het hoger onderwijs toegankelijk en aantrekkelijk blijft voor iedereen, ongeacht leeftijd of achtergrond, én dat onze opleidingen aan de hogescholen blijven inspelen op de veranderende behoeften van de samenleving en de arbeidsmarkt.”
Gerelateerde artikels
Online leerplatformen maken duurzaamheid concreet in het hoger onderwijs
Twee online leerplatformen bieden docenten, onderwijsondersteuners, curriculumontwikkelaars en lerarenopleiders kennis, inspiratie en praktische hulpmiddelen om duurzaamheid te integreren in opleidingen en curricula.
Sterk onderwijs begint bij de leerkracht voor de klas
Vlaams minister van Onderwijs Zuhal Demir heeft samen met de Vlaamse lerarenopleidingen en de onderwijskoepels de nieuwe basisbekwaamheden voor de lerarenopleidingen kleuter- en lager onderwijs vastgelegd.
Vlaamse universiteiten en hogescholen pleiten voor een sterker geïntegreerd kennisecosysteem.
Snelle technologische, economische en maatschappelijke veranderingen vragen om een nieuwe manier van samenwerken. Digitalisering, AI, geopolitieke verschuivingen, klimaatverandering en een veranderende arbeidsmarkt stellen het hoger onderwijs voor nieuwe uitdagingen, maar creëren ook nieuwe kansen.