Sterk onderwijs begint bij de leerkracht voor de klas
Wat elke nieuwe leerkracht moet kennen en kunnen.
Vlaams minister van Onderwijs Zuhal Demir heeft samen met de Vlaamse lerarenopleidingen en de onderwijskoepels de nieuwe basisbekwaamheden voor de lerarenopleidingen kleuter- en lager onderwijs vastgelegd. Daarmee is er vanaf nu een duidelijke en gezamenlijke afspraak over wat elke startende leerkracht minstens moet kennen bij het afstuderen aan de lerarenopleiding.
Sterke leerkrachten krijg je dankzij een sterke opleiding. Daarom maken we nu helder wat elke toekomstige leerkracht minimaal moet beheersen. Basisbekwaamheden zijn de minimale kennis en vaardigheden die elke leerkracht nodig heeft vanaf dag één.”
De Vlaamse Regering keurde in maart 2026 een plan voor de hervorming van de lerarenopleidingen goed. Eén van de kernelementen daarvan waren nieuwe, duidelijke basisbekwaamheden voor elke afstuderende leerkracht. Die lijst legt de focus veel sterker dan vroeger op de kernelementen van het leraarschap: vakinhoud, didactiek en pedagogiek. Voor het eerst staat zo concreet op papier wat een afgestudeerde leerkracht moet kennen en kunnen.
Drie pijlers
Elke startende leerkracht kleuter- of lager onderwijs moet bij afstuderen in de toekomst over een stevige basis beschikken op drie domeinen.
- Vakinhoud: een grondige kennis van het kennisrijk curriculum, de minimumdoelen en de leerlijnen. Voor kleuteronderwijs gaat het onder meer over taalontwikkeling, beginnende geletterdheid en motorische ontwikkeling. Voor lager onderwijs over lezen, schrijven en wiskunde.
- Didactiek: kennis van wetenschappelijk onderbouwde leerprincipes en effectieve lesmethodes, zoals directe instructie, gerichte feedback en evaluatie.
- Pedagogiek: het opbouwen van een positieve relatie met leerlingen, sterk klasmanagement en het hanteren van duidelijke routines.
Naast de drie pijlers zijn er ook een aantal ‘transversale’ basisbekwaamheden. Die lopen als een rode draad door alle drie de domeinen. Denk daarbij aan hoge verwachtingen stellen aan leerlingen en aan jezelf als leerkracht, of constructief samenwerken in een team.
Als we willen dat leerlingen beter leren lezen, schrijven en rekenen, moeten we ervoor zorgen dat hun leerkrachten daar vanaf dag één goed op voorbereid zijn."
Duidelijke verwachtingen voor elke starter
De nieuwe basisbekwaamheden beschrijven wat elke afgestudeerde minimaal moet beheersen. Ze zijn geen volledig beroepsprofiel. Lerarenopleidingen behouden de vrijheid om verder te gaan dan deze basis, maar moeten wel aantonen dat elke afgestudeerde student deze minimale kennis en vaardigheden onder de knie heeft.
Klaar voor de nieuwe minimumdoelen
De hogescholen werken de komende maanden hun opleidingen verder uit op basis van deze basisbekwaamheden. Vanaf academiejaar 2027-2028 starten de vernieuwde lerarenopleidingen.
Die timing is bewust gekozen. Ze loopt gelijk met de invoering van de nieuwe minimumdoelen in het basisonderwijs. Tegen de tijd dat de eerste studenten afstuderen uit deze vernieuwde opleidingen, zullen de nieuwe minimumdoelen voor het eerst volledig van kracht zijn in het basisonderwijs. Zo sluiten de verwachtingen voor toekomstige leerkrachten rechtstreeks aan bij wat scholen en leerlingen nodig hebben.
Onze kinderen krijgen maar één kans op goed onderwijs, daarom moeten we ervoor zorgen dat elke leerkracht sterk, goed voorbereid en met de juiste kennis voor de klas staat."
Gerelateerde artikels
Online leerplatformen maken duurzaamheid concreet in het hoger onderwijs
Twee online leerplatformen bieden docenten, onderwijsondersteuners, curriculumontwikkelaars en lerarenopleiders kennis, inspiratie en praktische hulpmiddelen om duurzaamheid te integreren in opleidingen en curricula.
Vlaamse universiteiten en hogescholen pleiten voor een sterker geïntegreerd kennisecosysteem.
Snelle technologische, economische en maatschappelijke veranderingen vragen om een nieuwe manier van samenwerken. Digitalisering, AI, geopolitieke verschuivingen, klimaatverandering en een veranderende arbeidsmarkt stellen het hoger onderwijs voor nieuwe uitdagingen, maar creëren ook nieuwe kansen.
Julie Beysens wordt de nieuwe secretaris-generaal van de Vlaamse Hogescholenraad
Na een uitgebreide selectieprocedure heeft de Vlaamse Hogescholenraad Julie Beysens aangesteld als nieuwe secretaris-generaal. Julie neemt de functie op vanaf 1 september 2026.