Plant-based op het festivalmenu.
Op festivals willen mensen vooral genieten en beleven, en niet al te veel nadenken over hun klimaatimpact. Toch kunnen net evenementen een grote hefboom zijn in de eiwitshift. Onderzoekers van de Karel de Grote Hogeschool (KdG) onderzochten samen met foodcurator Petra Daniëls van het Paradise City-consortium hoe plantaardige eventcatering aantrekkelijk, normaal én lekker kan worden.
Tekst: Katrien Verreyken - Foto's: Arthur Los
Shift op het menu
Hoe overtuig je festivalbezoekers om plantaardig te eten zonder belerend te worden? Die vraag stond centraal in het onderzoek Een shift op het menu van het Onderzoekscentrum Publieke Impact van de Karel de Grote Hogeschool. Onderzoeker Maud Peeters merkte dat veel organisatoren wel duurzamer willen werken, maar dat ze worstelen met de communicatie.
“Duurzaamheid is een belangrijke pijler in ons onderzoek naar de evenementensector,” vertelt Maud. “In gesprekken met organisatoren kwam altijd dezelfde vraag terug: hoe bied je een duurzamer cateringaanbod aan zonder mensen af te schrikken? Sommigen zeggen: benoem vooral dat het vegetarisch of vegan is. Anderen zeggen net: doe dat niet, want dan haken bezoekers af. Die spanning wilden we beter begrijpen.”
Het project vertrok vanuit 3 vragen: hoe kijken bezoekers naar plantaardige gerechten op evenementen, wat doen organisatoren vandaag al, en hoe kunnen bezoekers vaker naar dat aanbod worden toegeleid? Genieten eerst Festivals zijn een boeiende, maar lastige context voor duurzame keuzes. “Mensen komen in de eerste plaats om te genieten,” aldus Maud. “Smaak, sfeer en beleving staan centraal. Duurzaamheid is op zo’n moment secundair.”
Uit bevragingen bleek dat bezoekers plantaardige voeding vaak associeerden met verlies: minder smaak, minder variatie en een hogere prijs. “Dat was een belangrijk inzicht,” vond Maud. “Mensen zijn niet noodzakelijk tegen plantaardig eten, maar ze vrezen dat ze iets moeten opgeven. Daar ligt dus de uitdaging: hoe maak je van die keuze net een positieve ervaring?” Het antwoord zit volgens het onderzoek niet in moraliserende boodschappen, maar in verleiding. Plantaardige gerechten moeten er goed uitzien, lekker ruiken, aantrekkelijk klinken en vlot beschikbaar zijn.
Mensen kiezen niet voor duurzaamheid als ze het gevoel hebben dat ze moeten inboeten op smaak, prijs of variatie.”
Smaak boven moraal
Smaak bleek veruit de belangrijkste factor. “Dat klinkt logisch, maar het wordt soms onderschat,” meent Maud. “Je moet chefs enthousiasmeren om gerechten te maken die feestelijkheid uitstralen. Niet het gevoel van: 'dit is het alternatief'. Wel: 'dit wil ik proeven'."
Taal is cruciaal
Vegetarisch alternatief’ klinkt al snel als een compromis. Een sterke naam doet iets anders. “Focus op ingrediënten, bereiding, herkomst en smaak,” zegt Maud. “Communiceer gerust over je duurzaamheidsinspanningen via je website, je socials of je banners op het terrein, maar haal het zware duurzaamheidsverhaal weg uit de onmiddellijke keuzeomgeving.”

Paradise City
Voor het veldwerk werkte KdG onder meer samen met foodmanager en foodcurator Petra Daniëls van de Paradise City Group, dat ondertussen vijf festivals rijk is: Paradise City zelf, Jazz Middelheim, het Doel Festival, Paradies Garten in Oostenrijk en het Touquet Music Beach Festival in Frankrijk.
Petra bouwde er de voorbije jaren een uitgesproken duurzame foodvisie uit: “Paradise City was een van de eerste festivals in België met herbruikbare bekers en heeft sinds zijn ontstaan duurzaamheid in het DNA. Voor het luik duurzame voeding ben ik me beginnen inlezen in wetenschappelijke studies en in psychologie rond eetgedrag. Intussen zie ik plant-based catering als een van de grootste hefbomen om de klimaatimpact te verminderen.”
Paradise City werd eerst vegetarisch en ging in 2025 volledig plantaardig. Opvallend: daar werd nauwelijks expliciet over gecommuniceerd. “Dat was bewust,” vertelt Petra. “We spreken soms over plant-based, maar eigenlijk praten we er liever niet te veel over. Het gaat om normaliseren. Lekker eten is lekker eten. Punt.”
Plant-based catering is een van de grootste hefbomen om de klimaatimpact te verminderen.”
Geen vegan burger
Daniëls is streng voor haar cateraars, vooral op vlak van naamgeving. “Ik wil nergens ‘veggie lasagne’ zien staan,” lacht ze. “Noem het bijvoorbeeld ‘field grown lasagna al forno’. En zeg niet ‘vegan burger’, maar ‘chef’s smoked bean burger’. Benadruk de kruiding, de bereiding, de oorsprong van de ingrediënten. En vooral: zet de plant-based opties bovenaan je menu: die worden immers het meest gekozen.”
Die aanpak werkt, merkte ze: “Cateraars zien in hun verkoop dat het loont. Ze komen graag terug. Bij Paradise City moet ik geen nieuwe foodtrucks zoeken.” Ook bij Jazz Middelheim, waar Petra eveneens foodcurator is, past ze nudgingtechnieken toe. “Elke cateraar mag daar drie opties aanbieden: één plantaardig gerecht, één vegetarisch gerecht en één vleesoptie. Stilaan zie je dat sommige cateraars die vleesoptie zelf niet meer nodig vinden.”
Verrassende cijfers
Tijdens Paradise City bevroegen onderzoekers van KdG en jobstudenten bijna 300 bezoekers vlak nadat ze gegeten hadden. De focus lag bewust op smaak, sfeer, kwaliteit en food experience. De resultaten waren opvallend positief: 88 procent vond het eten lekker. Het aanbod, de smaak en de variatie kregen telkens 8 op 10. En misschien het meest verrassend: 8 procent van de bezoekers dacht zelfs vlees gegeten te hebben. “Dat toont hoe sterk presentatie en normalisering werken,” vindt Petra. “Niemand voelde dat hij iets moest missen.” Voor Maud bevestigde het veldwerk een belangrijke hypothese: “Plantaardig eten hoeft niet in te boeten op smaak of variatie. Maar je moet wél investeren in kwaliteit, creativiteit en beleving.”
Achter de toog
Een van de meest verrassende inzichten voor Maud was de rol van het personeel. “Je kan nog zo’n mooi gerecht en zo’n goede communicatie hebben: als iemand achter de toog zegt ‘dat is wel zonder vlees’, dan is de magie weg,” zegt ze. “Die laatste schakel is cruciaal.” Medewerkers moeten weten wat ze verkopen en er enthousiast over kunnen vertellen, weet ook Petra. “Ik steek veel tijd in mijn cateraars meekrijgen in dat plant-based verhaal. Een twijfelende bezoeker kan echt over de streep worden getrokken door een positieve uitleg. Die menselijke factor wordt vaak vergeten.”

Volgende stap
Het onderzoek smaakt naar meer. KdG diende samen met HOGENT en praktijkpartners een TETRA-project in om verder te onderzoeken hoe plantaardige catering ook kostenefficiënt kan worden. “Prijs blijft een grote drempel,” weet Maud. “Veel organisatoren denken dat plantaardig duurder is, maar dat hoeft niet. Je moet goed weten hoe je aankoopt en hoe je gerechten ontwikkelt. Zeker voor kleinere vzw’s, waar catering een belangrijke inkomstenbron is, is die financiële kant essentieel.”
De inzichten zijn volgens Maud ook toepasbaar buiten festivals, bijvoorbeeld in horeca, bedrijfsrestaurants of scholen. “Overal waar mensen eten kiezen, spelen smaak, prijs, presentatie en gemak mee. Maar het belangrijkste blijft: maak het niet belerend. Maak het aantrekkelijk.” Petra ziet daarin een grote verantwoordelijkheid voor festivals. “Iemand zei me ooit op een panel bij KdG: beseffen jullie hoeveel impact jullie hebben als je op één dag 16.000 mensen bereikt met een positieve eetervaring? Dat was een eyeopener. Festivals kunnen tonen dat plantaardig eten normaal én lekker is. En dat zonder met het vingertje te wijzen.”
Getriggerd door dit onderzoek?
Voel jij je geïnspireerd door dit spraakmakende artikel? Wil jij of jouw organisatie een stap zetten in een innovatieproces waarbij je ondersteuning kan gebruiken? Neem dan vandaag nog contact op met een Vlaamse hogeschool via bet Blikopener . Wij volgen zo spoedig mogelijk op en zetten het één en ander in beweging. Doen!
Meer weten?
Kennis delen
Onderzoekers die ook les geven, praten met hun studenten meteen over hun ervaringen. Dat is een grote meerwaarde. Uit onderzoek halen de verschillende partijen voordeel: de bedrijven die op de eerste lijn staan tijdens het onderzoek, de hele sector, de studenten die de informatie uit eerste hand krijgen en de studenten die in latere jaren volgen en de cases in hun curriculum krijgen.
Nog spraakmakers?
Smaakt dit interview naar meer? Is je honger naar kennis niet te stillen? Wil je weten hoe andere onderzoekers en bedrijven hebben samengewerkt om innovatieve ideeën om te zetten naar impactvolle projecten?
IMPACT Kunst & Cultuur
Met deze uitgave willen de Vlaamse hogescholen graag een aantal projecten in de kijker zetten. Zo kom je het wat en hoe te weten, en ontdek je de impact van ons onderzoek. Het is de bedoeling jou als lezer, te inspireren en te laten nadenken over hoe een hogeschool jouw organisatie of onderneming kan helpen om de volgende stap te nemen in jouw innovatieproces.